Zo komen we aan de ‘boterham’?

Woman Baking Loaves of Bread and Biscuits-me and my gluten free life.  At least the boy appreciates it.: Tegenwoordig is gezond ontbijten een echte ‘hype’. Wist je dat we pas een ontbijtje eten sinds de 19e eeuw? Het voor ons haast ‘ouderwetse’ sneetje brood was de eeuwen daarvoor een echte luxe. Rovers eten&drinken! dook in de geschiedenis van het ontbijt. Met natuurlijk lekkere recepten. Klik op de foto voor het recept.

Wat aten men dan als ontbijt?

In de middeleeuwen at men pannenkoeken, brij of pap en heel soms een sneetje roggebrood. Gewoon twee warme maaltijden per dag. Het weinige graan wat er was, werd voor het bierbrouwen gebruikt. Pas vanaf de 16e eeuw at men een broodmaaltijd wat meestal bestond uit roggebrood, kaas, boter en bier. Maar …dat was eigenlijk alleen voor de zieken, de kinderen en studenten.

 

c40d86f5cfe539569bf6bc891cbe7aa0
Broodje ei
a534cb2679b148b6e3120eb2e6157da8
Super snel drinkontbijt
ae5d47dd640c70f45b8b0a5e47645dda
Quinoa power ontbijt

 

 

 

 

 

 

De invoering van drie maaltijden per dag

In de Gouden Eeuw (17e eeuw) werd het ontbijt pas aan het eetpatroon toegevoegd. Het bestond uit brood en een warme drank. Op het platteland vond men dat maar onzin, daar at men nog gewoon pap, brij en de pannenkoeken. In 1750 werd het graan schaars door een enorme bevolkingsgroei en oorlogen. Het brood werd toen vervangen door aardappelen.

 

7f3646bef81c42c48fbc06512fbcbc5e
Avocado met ei
1b8807300cbc4b50469d9307c10f400a
Rozijnen speltbrood
4d87326e80ec0bafd22243eac5cf15c6
Appel noten en pindakaas

 

 

 

 

 

 

Hoe komen we aan het woord ‘ontbijt’?

Zaag het doormidden en je hebt ‘ont’ (voorafgaand aan) en ‘bijt ‘ (bijten/eten). Met een beetje fantasie heb je…. eerste maaltijd van de dag. Het woord ‘ontbijt’ is men vanaf de 13e eeuw gaan gebruiken. De Engelsen hebben het ‘breakfast’ vertaald als het doorbreken van het vasten. In het Duits kun je ‘Frühstück’ vertalen als vroeg op de dag een stukje eten. De Fransen vertalen hun petit déjeuner (rompre-le-jeùne) ook als een pauze in het vasten.

 

OLYMPUS DIGITAL CAMERA
Ontbijtballetjes
f16b6053a1cb4a6c9277657871607662
Tosti met geitenkaas
fd16a9a223f58908bca647f0a5f5e3f4
Havermout ontbijt

 

 

 

 

 

 

Maar hoe komen we dan aan ‘boterham’?

Tja, dat is niet helemaal zeker. Het ‘boter’ in het woord is wel duidelijk. Vroeger smeerde men standaard een lekkere klodder boter op het brood. Maar waar komt dan de ‘ham’ vandaan? Daar is men heel duidelijk over…niet van vlees! Onze taal was vroeger gewoon heel anders. Men schreef het als ‘boteram’ of ‘boterram’. En rammel (of remmel) is een ouderwetse benaming voor een snee brood. In Vlaanderen worden geroosterde broodjes nog steeds ‘rammekes’ genoemd. Maar……wie heeft er dan die extra ‘h’ tussen geplakt?

 

 

Meer lezen: http://www.bakkerijmuseum.nl/kalwiblo/index.php?t=7&h=56&s=199,
http://www.culinairenieuwsbrief.nl/archief/201308-1-de-geschiedenis-van-het-ontbijt.html
Recepten: Pinterest

5 gedachten over “Zo komen we aan de ‘boterham’?

  • 23 augustus 2015 om 08:06
    Permalink

    Leuk stukje! Grappig dat we niet weten waar dan ham vandaan komt… Die ontbijtjes zien er trouwens heerlijk uit! Tegenwoordig ontbijt ik lekker met zelfgemaakte granola en yoghurt, jum…

    Beantwoorden
    • 23 augustus 2015 om 08:13
      Permalink

      Dank je wel Charissa. Officieel is het boteram of boterram, dus zonder “h”. Wie weet een sjieke dame die heel nadrukkelijk de ‘h’ ging uitspreken haha. Ik zit nu aan de verschillende havermout met yoghurt ontbijtjes. Heerlijk.

  • 22 augustus 2015 om 18:43
    Permalink

    Leuk stukje weer. Ik leer elke keer iets nieuws. Die pannekoeken (ik weiger hier nog steeds die tussen-n te gebruiken) hadden ze er voor mij in mogen houden. Ik heb er een uur geleden nog eentje met ham, kaa en ui naar binnen gewerkt.

    Beantwoorden
    • 22 augustus 2015 om 20:36
      Permalink

      Panne(n)koeken blijven lekker. Ik bak wekelijks hele stapels. Een mannenhuis dus daar gaat heel wat in.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *