Van kakstoel tot toilet

De Romeinen zaten keurig naast elkaar op een toilet met stromend water. In de middeleeuwen zat men op een emmer die men gewoon op straat leegkieperde!

De wc was er al

Duizenden jaren geleden waren er al uitvindingen gedaan door de mens, die daarna werkelijk totaal van de aardbodem verdwenen. Kijk naar de Minoërs, de eerste Europese beschaving die rond 3500-1375 v. Chr. op Kreta woonden. Zij hadden gewoon al een toilet. Archeologen hebben resten van rioleringen en toiletten gevonden. Maar gek genoeg verdween deze vorm van hygiëne, totdat de Romeinen weer opnieuw openbare toiletten gingen bouwen.

Roddels op de wc

Het Romeinse toilet bestond uit een aantal zittingen naast elkaar, gebouwd boven een diepe geul, waar stromend water doorheen liep. Dat was hartstikke handig, want zo kon men met een spons de boel gelijk lekker schoonsoppen. Super hygiënisch dus. Uit oude geschriften bleek overigens dat het toentertijd een gezellige boel was bij het toilet. Men had toen totaal geen last van enige vorm van preutsheid. Toiletteren was zelfs een sociaal gebeuren waarbij men gedurende de grote boodschap uitvoerig de politiek of de laatste roddels met elkaar besprak.

In de middeleeuwen op de emmer

Gek genoeg werden nieuwe steden in de middeleeuwen weer zonder riolering of de handige toiletten gebouwd. Tja, waar moet je dan naartoe wanneer de nood hoog is. Gewoon, in de natuur, op een mesthoop of op een emmer. Een volle emmer op het platteland dat leverde geen problemen op, maar wat te doen wanneer men in een grote stad woonde? Daar kieperde men de emmer gewoon leeg in een geul midden op straat, waardoor er een gigantisch stinkende brij door de stad dreef.  Niet voor niets vluchtte de adel gedurende de zomerperiode de stad uit en gingen ze naar hun buitenverblijf.

Latrines en de kakstoel

In de renaissance kreeg men eindelijk door dat hygiëne wel degelijk  belangrijk was. De adel nam toen plaats op de kakstoel. Een houten stoel met daarin een gat waaronder een emmer stond. Het gewone volk moest het weer een latrine doen, een ruimte waar meerdere mensen tegelijkertijd op een stevige plank met daarin gaten konden gaan zitten. De behoefte viel vervolgens in een diep gat of in een sloot. Maar zelfs dat deed de enorme stank niet verdwijnen. Waarschijnlijk is niet voor niets in deze periode de parfum uitgevonden.

John Harington bedacht een toilet

John Harington was een hoveling van koningin Elizabeth I van Engeland. Hij bedacht een zogenaamd kleppensysteem voor de wc, wat hij ‘Ajax’ noemde. Eind achttiende eeuw gingen Britse uitvinders verder met deze ontwikkeling. Daarna duurde het niet lang meer of de Britten waren om. Op grote schaal werden overal in het land riolering en waterleidingen aangebracht. Het armere deel van de bevolking kreeg dat overigens pas in de twintigste eeuw.

Nederland had de beerwagen

In ons land reden dagelijks de beerwagens met veel geratel en gezang door de straten. Men kon daar het emmertje met poep inleveren. Pas doordat er in de negentiende eeuw een enorme cholera uitbraak, ging men ook in Nederland als de donder aan de slag moest met de aanleg van riolering.

 

Eén gedachte over “Van kakstoel tot toilet

  • 14 september 2020 om 10:39
    Permalink

    Pispotten speelden ook vanaf de Middeleeuwen een grote rol. Ze werden in huis gebruikt als kamerpotten, zodat men niet naar buiten hoefde om zijn behoefte te doen. Later werden ze leeg gegooid in de beerput die zich gewoonlijk achter het huis bevond. Ze worden af en toe terug gevonden in oude beerputten; je hebt ze van aardwerk, steengoed en tin. In de negentiende eeuw maakten ze deel uit van een lampetstel, dat bestond uit een lampetkan, een waterbak, een zeepbakje en natuurlijk een pispot, uitgevoerd in allerlei motieven en kleuren.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *